Το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης είναι Μουσείο φυσικού φωτός. Τα γλυπτά του αναδεικνύονται χάρη στο φυσικό φως, το οποίο μεταβάλλεται κατά τη διάρκεια της ημέρας, δημιουργώντας ένα παιχνίδι θεϊκού φωτός με την αριστουργηματική τέχνη των Ελλήνων δημιουργών της Αρχαιότητας.
Είναι ένα κτίριο αντάξιο της υψηλότερης τέχνης του κόσμου. Η διαδρομή του επισκέπτη σχηματίζει ένα τρισδιάστατο βρόγχο, προσφέροντας μια Αρχιτεκτονική και χωρική εμπειρία με αφετηρία την αρχαιολογική ανασκαφή ως την αίθουσα του Παρθενώνα και πίσω. Η άμεση και άπλετη οπτική επαφή με τον Ιερό βράχο της Ακρόπολης δίνει την αίσθηση ψυχικής ανάτασης και δέους στον επισκέπτη, κάνοντάς τον να υποκλιθεί μπροστά στο μεγαλείο της Ελληνικής τέχνης και αρμονίας.

4.000 περίπου αντικείμενα εκτίθενται στο Μουσείο της Ακρόπολης σε έναν εκθεσιακό χώρο 14.000 τετραγωνικών μέτρων, ενώ το σώμα του Μουσείου καταλαμβάνει περίπου 25.000 τμ.
• Στις 20 Ιουνίου του 2009, πραγματοποιήθηκαν τα εγκαίνια του Μουσείου .
• Τον Νοέμβριο του 2010 σε διαγωνισμό της Ένωσης Δημοσιογράφων Τουριστικών Συντακτών Μεγάλης Βρετανίας ψηφίσθηκε ως το Καλύτερο Μουσείο του Κόσμου
• Στις 14 Σεπτεμβρίου 2012, βραβεύθηκε από το International Institute for Conservation (IIC) στην Βιέννη, με το Keck Award 2012. Το βραβείο αφορά στο πρόγραμμα του μουσείου για τη συντήρηση και την αποκατάσταση των Καρυάτιδων της νότιας πρότασης του Ερεχθείου, με χρήση τεχνολογίας λέιζερ.
• 2013: Ο παγκόσμιος ταξιδιωτικός ιστότοπος TripAdvisor συμπεριέλαβε το Μουσείο Ακρόπολης στη λίστα με τα 25 κορυφαία μουσεία του κόσμου με βάση τις προτιμήσεις των αναγνωστών του. Το Μουσείο κατέλαβε την 4η θέση στη λίστα με τα 25 κορυφαία μουσεία της Ευρώπης και την 13η θέση με τα 25 κορυφαία μουσεία του κόσμου, ενώ αναδείχθηκε το Καλύτερο μουσείο στον κόσμο βάσει του αλγορίθμου, που συνυπολογίζει την ποιότητα και την ποσότητα των αξιολογήσεων των επισκεπτών της ιστοσελίδας για τη χρονική περίοδο ενός έτους.
• Σύμφωνα με τους Financial Times, βρέθηκε στη λίστα με τα “50 Καλύτερα Μουσεία του Κόσμου”(2013), ενώ σύμφωνα με το αρχιτεκτονικό περιοδικό Archdaily, βρέθηκε στη λίστα με τα “20 Καλύτερα Μουσεία του 21ου αιώνα” (2014).

Επί τη ευκαιρία της παγκόσμιας ημέρας Μουσείων ζητούμε την αφύπνιση της παγκόσμιας διανόησης ώστε να πιέσει δυναμικά τη Μ. Βρετανία και τους αρμοδίους του Βρετανικού Μουσείου, να επιστρέψουν τα υφαρπαχθέντα Γλυπτά, που λεηλάτησε και απέσπασε ο λόρδος Έλγιν, με βάρβαρο και καταστροφικό τρόπο από τον Ιερό Βράχο της Ακρόπολης και εκτίθενται σήμερα τοποθετημένα με ανορθόδοξο τρόπο στο Βρετανικό Μουσείο. Να επιστρέψουν στο νέο Μουσείο της Ακρόπολης, κάτω από το καθάριο και άπλετο φως του Αττικού ουρανού. Στον τόπο όπου τα φιλοτέχνησε το χέρι του Φειδία υπό το βλέμμα του Περικλή, ως παρακαταθήκη και πολιτιστική κληρονομιά, για να μαρτυρούν το μεγαλείο της ελεύθερης δημιουργικής σκέψης των Ελλήνων και τις πανανθρώπινες αρχές και αξίες του Ελληνικού πολιτισμού σε όλους τους λαούς της γης.

Ε. Μπ.

The post Νέο Μουσείο της Ακρόπολης – Ένα Μουσείο Φωτός και Αριστουργηματικής Τέχνης appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Η 18η Απριλίου κάθε χρόνου έχει ορισθεί από την UNESCO και το Διεθνές Συμβούλιο Μνημείων και Τοποθεσιών (INTERNATIONAL COUNCIL OF MONUMENTS AND SITES –ICOMOS) ως Παγκόσμια Ημέρα των Μνημείων. Η επέτειος αυτή αποβλέπει στην ευαισθητοποίηση του κοινού στο σημαντικό θέμα της προστασίας της παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

Ο Παρθενώνας αποτελεί μοναδικό Μνημείο απαράμιλλης Αισθητικής, Τέχνης και Πολιτισμού, το οποίο μαρτυρεί την ελεύθερη δημιουργική σκέψη των Ελλήνων και τις πανανθρώπινες αρχές και αξίες του Ελληνικού πολιτισμού.

Επί τη ευκαιρία της διεθνούς ημέρας Μνημείων, η διεθνής κοινότητα οφείλει να εντείνει τις πιέσεις της προς τη Μεγάλη Βρετανία, ώστε οι πολιτιστικοί θησαυροί των Ελλήνων δημιουργών που υφαρπάχθηκαν με βαρβαρότητα από το λόρδο Έλγιν και εκτίθενται σήμερα, με ανορθόδοξο τρόπο, στο Βρετανικό Μουσείο, να επιστραφούν στο νέο Μουσείο της Ακρόπολης. Κάτω από τον καταγάλανο ουρανό, σε οπτική σχέση με τον Παρθενώνα, με υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις και κατάλληλες κλιματολογικές συνθήκες, τα καταπονημένα αγάλματα θα διατηρηθούν κατά τον καλύτερο τρόπο, για να παραδοθούν, στην καλλίτερη τους δυνατή κατάσταση, στις επόμενες γενεές.

Η Μεγάλη Βρετανία, πρέπει να κατανοήσει ότι τα Γλυπτά δεν της ανήκουν, διότι είναι μια Τρίτη χώρα (σε σχέση με μας και τους Οθωμανούς με τους οποίους συμφώνησε ο Έλγιν την αρπαγή τους)  και δεν μπορεί να ισχυρισθεί ότι πρόκειται για λάφυρα πολέμου. Όσο για το επιχείρημα που προβάλλεται, ότι η επιστροφή των δικών μας Γλυπτών θα γίνει αφορμή να αδειάσουν τα μουσεία της Ευρώπης, δεν ευσταθεί, διότι εκείνο που απασχολεί όλο τον πολιτισμένο κόσμο δεν είναι το τι εκθέτει το Βρετανικό Μουσείο, αλλά η αποκατάσταση της αδικίας εις βάρος μιας χώρας, που προσέφερε τόσα πολλά στον παγκόσμιο πολιτισμό. Κάθε πολιτισμένος άνθρωπος πρέπει να νοιάζεται για αυτούς που τα δημιούργησαν και τα στερήθηκαν και όχι για αυτούς που τα απέκτησαν με βία και απληστία και τα προβάλλουν σήμερα με υπερηφάνεια στο Βρετανικό Μουσείο.

Τα Γλυπτά του Παρθενώνα δεν αποτελούν ένα μεμονωμένο έργο τέχνης που θα μπορούσε να εκτεθεί σε οποιοδήποτε μουσείο. Είναι τμήματα ενός συνόλου, είναι μέλη μιας οικογένειας, είναι μέρος μιας ιστορίας. Η αφαίρεση κάποιων τμημάτων από τα εναέτια αγάλματα, από τις μετώπες και τη ζωφόρο, διακόπτουν τη συνέχεια της ιστορίας που διηγείται η κάθε γλυπτική παράσταση. Είναι σαν να σχίζουμε κάποιες σελίδες ή να αφαιρούμε κάποιες εικόνες από ένα πολύτιμο βιβλίο.

Όλες οι νομικίστικες θεωρίες που χρησιμοποιούν οι Βρετανοί, είναι άνευ σημασίας και δεν έχουν καμία αξία και όπως έγραψε το 1890 ο φιλόσοφος, ιστορικός και αρθρογράφος Φρέντερικ Χάρισον, τα επιχειρήματα των Βρετανών είναι απλώς σοφιστείες, ενώ ταυτόχρονα παροτρύνει κάθε γνήσιο άγγλο, που φροντίζει για την υπόληψη της πατρίδας του, να συνηγορεί υπέρ της επιστροφής των αρπαγέντων.

Πρέπει επίσης, μια μέρα σαν και αυτήν να ζωντανέψουν οι φωνές του Λόρδου Βύρωνα, του Χιού Χάμερσλι, του άγγλου ιστορικού Μίλερ, του Χάρολντ Νίκολσον, του Τζώρτζ, Ναθάνηελ Κάρζον και του Ρότζερ Κέισμεντ, ο οποίος σε ένα ποίημά του έγραψε «Επιστρέψτε τα μάρμαρα. Αφήστε τα ακηλίδωτα, καθάρια κάτω από τον Αττικό ουρανό. Αφήστε τα να αγρυπνούν εκεί όπου η τέχνη στέκει άγρυπνη πάνω από τον τάφο του Φειδία».

Πρέπει λοιπόν, οι υπεύθυνοι του Bρετανικού  Mουσείου να αναθεωρήσουν τις λανθασμένες απόψεις τους και να αντιληφθούν ότι η επιμονή τους να κατακρατούν τα κλοπιμαία, εκθέτει ανεπανόρθωτα το υπερήφανο αγγλικό έθνος.

Όλοι οι απανταχού Έλληνες και εμείς, ως ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ για την ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ των ΓΛΥΠΤΩΝ της ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ, δεν θα πάψουμε να διεκδικούμε με δυναμικό τρόπο το δίκαιο αίτημά μας. Και όσο αυτοί θα αρνούνται τόσο εμείς θα επιμένουμε.

Όπως αναφέρει ο Άγγλος συγγραφέας Κρίστοφερ Χίτσενς «Η φωνή της δικαιοσύνης σαν τη φωνή της λογικής, είναι ήρεμη και πολύ επίμονη. Κάποτε θα επικρατήσει το δίκαιο και η λογική».

ΤΑ ΓΛΥΠΤΑ ΘΑ ΓΥΡΙΣΟΥΝ ΠΙΣΩ!

Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

The post Ακρόπολις, Μοναδικό Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς !!! appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Ο Ντόντγουελ, συγγραφέας και καθηγητής στο πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, που επισκέφθηκε δυο φορές την Αθήνα, το 1801 και το 1805 και είδε να ολοκληρώνεται η καταστροφή, έγραψε:

«…Δοκίμασα τη λύπη και την ταπείνωση να παραστώ ενώ ο Παρθενώνας γυμνώνονταν από τα λαμπρότερα γλυπτά. Μερικά δε από αυτά ρίχνονταν καταγής από ύψος 12 μέτρων. Στρέφαμε με αποτροπιασμό το πρόσωπό μας για να μην δούμε αυτές τις βέβηλες πράξεις που κατέστρεφαν ότι παρήγγειλε η υψηλή διάνοια του Περικλή και ότι εκτέλεσε η μεγαλοφυία του Φειδία».

«Για αυτό το σαρωτικό έγκλημα δεν θα πάψουμε ποτέ να θρηνούμε».

«Είναι αδύνατον να καταπνιγεί το συναίσθημα της θλίψης του κάθε επισκέπτη ο οποίος έχει δει τους ναούς πριν και μετά την ερήμωση τους».

«Η δικαίωση των κλεπτών μπορεί στο εξής να θεωρείται δεδομένη και να χρησιμοποιείται για παρόμοιες αρπαγές».

Επιπλέον κάνει αναφορά για την άπληστη λεηλασία, την ανηλεή αρπαγή και την ολέθρια ασέλγεια που μετέτρεψαν αυτά τα μοναδικά αριστουργήματα τέχνης σε θλιβερά συντρίμμια.

Ο Κλάρκ καθηγητής ορυκτολογίας στο πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, περιέγραψε τη σκηνή απόσπασης μιας μετόπης, η οποία ξέφυγε από τα χέρια των εργατών και κομματιάστηκε πέφτοντας επάνω στις μαρμάρινες βαθμίδες του Παρθενώνα:

«…είδαμε με θλίψη το κενό που δημιουργήθηκε από την αφαίρεση της μετόπης. Όλοι οι ηγεμόνες όσα μέσα και πλούτη και αν διαθέτουν δεν θα μπορούσαν ποτέ να αποκαταστήσουν αυτή τη ζημιά».

Ε.Φ.

The post Edward Dodwell – Edward Daniel Clarke appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

«Ενοχλήθηκα ιδιαίτερα όταν έβλεπα τους εργάτες του Έλγιν να μετακινούν με λοστούς τα μάρμαρα των τοίχων για να αφαιρέσουν ανάγλυφες πλάκες της ζωφόρου. Οι πέτρες που έπεφταν στο δάπεδο του Παρθενώνα τράνταζαν όλο το έδαφος με ένα βαθύ κενό ήχο που έμοιαζε σαν σπασμωδικό μουγκρητό του πληγωμένου πνεύματος του ναού».

Ε.Φ.

The post Sir Robert Smirke appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

«Εσείς οι Άγγλοι, που παίρνετε τα έργα των προγόνων μας, να τα φυλάξετε καλά γιατί κάποτε εμείς οι Έλληνες θα έρθουμε να τα ζητήσουμε».

Ε.Φ.

The post Αθανάσιος Ψαλίδας appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Στον «Θρήνο της Καρυάτιδας», ο βρετανός συγγραφέας και πρώιμος φιλλέλην Φρέντερικ Νόρθ Ντάγκλας (1791-1819), ο οποίος ήταν και μέλος της εξεταστικής επιτροπής για τα μάρμαρα, γράφει: «Ο υπηρέτης του διοικητή της Ακρόπολης μου επιβεβαίωσε ότι οι πέντε Καρυάτιδες που έχασαν την αδερφή τους, τα βράδια εξέφραζαν την λύπη τους με θλιβερούς αναστεναγμούς και όταν άκουγε αυτό το παράπονο ένοιωθε τόση συγκίνηση που αναγκαζόταν να απομακρυνθεί».

Και πάλι ο Ντάγκλας αναφέρει: «Μου φαίνεται κατάφορη αδικία να αποστερούν από ένα αδύναμο και φιλικό έθνος το πιο πολύτιμο αγαθό του που είναι η πολιτιστική του κληρονομιά. Απορώ με το θράσος του χεριού που τόλμησε να αποσπάσει αυτά που ο Φειδίας τοποθέτησε κάτω από το βλέμμα του Περικλή».

Άλλη μια αναφορά στην Καρυάτιδα μας πληροφορεί ότι όταν απομακρύνθηκε από το Ερεχθείο, ολόκληρη η πόλη αντηχούσε από πονεμένους αναστεναγμούς και θρήνους καθώς οι άλλες πέντε Καρυάτιδες θρηνούσαν για την αρπαγή της αδερφής τους.

Το 1813 ο λόγιος ιερέας Τόμας Χιούζ  που επισκέφθηκε την Ακρόπολη και είδε την θέση της απαχθείσας Καρυάτιδας παραγεμισμένη με ασυνάρτητους πλίνθους είπε: «Έστω μια σπίθα ενθουσιασμού αν καίει στα στήθη του κάθε επισκέπτη, δεν μπορεί παρά να θλίβεται για την ακόλαστη κατερείπωση και την άπληστη λεηλασία».

Ο Χιούζ έγραψε επίσης για την «αχαλίνωτη καταστροφή και την απληστία του Έλγιν».

Ε.Φ.

The post Για την κλεμμένη Καρυάτιδα appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

– «Τυφλά είναι τα μάτια που δεν δακρύζουν βλέποντας τη λεηλασία των ιερών από βέβηλα χέρια Εγγλέζων…».

– «…Καταραμένη νάναι η ώρα που ξεχύθηκαν από το νησί τους για να γκρεμίσουν τα ιερά που φθονεροί καιροί σεβάστηκαν και τύραννοι άφησαν όρθια…».

– «Αγγλία! Δεν δε καλοτυχίζω που είναι δικό σου παιδί, ενώ οι λεύτεροι άντρες σου έπρεπε να σπλαχνιστούν αυτή τη γη που κάποτε ελεύθερη υπήρξε και σήμερα αιμορραγεί…».

– «…Ψυχρός σαν τα κατσάβραχα των ακτών της πατρίδας του, η καρδιά του όμοια σκληρή και το μυαλό του στέρφο…».

– «…Ένα μηδενικό που της Αθήνας τα ιερά βεβήλωσε και τους θεούς στα μισητά κλίματα μετέφερε επάνω στα απρόθυμα της θάλασσας νερά…».

– «Ελάτε λοιπόν εσείς κλέφτες ελεεινοί να συλήσετε ότι απόμεινε στον μαραμένο τόπο και ότι οι προσκυνητές ζητούν να δουν…».

Αυτά αποτελούν μερικά αποσπάσματα από το ποίημα του λόρδου Μπάιρον στο Β’ Άσμα του «Τσάιλντ Χάρολντ».

Στο ποίημα του «η  Κατάρα της Αθηνάς», ο Μπάιρον βλέπει τον εαυτό του ανάμεσα στα χαλάσματα του Παρθενώνα. Καθώς καταμετρά τα ερείπια, παρουσιάζεται μπροστά του η ίδια η Αθηνά με πληγωμένη πανοπλία και σπασμένο δόρυ:

«Θνητέ, αυτό το ύφος της ντροπής δείχνει ότι είσαι Βρετανός. Κάποτε όνομα τιμώμενο, πρώτο ανάμεσα στους δυνατούς ηγήτορες της ελευθερίας. Τώρα είσαι ολιγότερο τιμώμενος. Γύρω σου κοίτα, κοίτα καλά τούτον τον άδειο βεβηλωμένο ναό. Μέτρα ξανά τα λεηλατημένα με τη βία ερείπια. Ηγέτης των εχθρών σου η Παλλάδα θε να είναι».

Στη συνέχεια ο Μπάιρον τολμά να δώσει μια απάντηση στο ξέσπασμα της Αθηνάς:

– «Μην κατηγορείς την Αγγλία για αυτήν την τρομερή πράξη. Η Αγγλία τον αποκηρύσσει διότι είναι Σκότος και σε αυτήν την μπάσταρδη χώρα η Θεά της Σοφίας ποτέ δεν μπόρεσε να βασιλέψει. Σε αυτήν την χώρα που το αγριάγκαθο προδίδει την τσιγκουνιά της γης, το άγονο χώμα, η σκοτεινή ομίχλη και τα μικρόβια θολώνουν το ανθρώπινο μυαλό. Αυτή η γη που στέλνει τα επίβουλα παιδιά της σε Ανατολή και Δύση, κέρδη παράνομα να κατακτήσουν».

– «…Ας είναι καταραμένη η ώρα που έστειλε αυτόν τον τιποτένιο σε αυτόν τον αγιασμένο τόπο…».

Ο Μπάιρον πληροφορεί τον κόσμο από την πρώτη κιόλας στιγμή για τις δραστηριότητες του Έλγιν. Ο αποτροπιασμός, ο χλευασμός, η περιφρόνηση αποδόθηκαν με έναν πολύ γλαφυρό και έντεχνο τρόπο. Παράλληλα όμως, προβάλλοντας την ελληνική ευαισθησία έδωσε μια ρομαντική νότα στο όλο θέμα σχετικά με τη λεηλασία των μνημείων, με τα ποιήματα του που διαβάζονταν μανιωδώς στα σαλόνια του Λονδίνου, δημιουργώντας έτσι μια έντονη διαμάχη στους κύκλους της κυβέρνησης, για τη νομιμότητα της κατοχής των γλυπτών από τον λόρδο Έλγιν.

Ο λόρδος Μπάιρον τιμήθηκε όσο κανένας άλλος φιλέλληνας από την Ελλάδα. Το όνομα του χαράχτηκε από ανώνυμους Έλληνες επάνω στα μάρμαρα των μνημείων στο Σούνιο, στο όρος Πεντέλη, στους Δελφούς, στο μνημείο του Λυσικράτη και σε ένα κιονόκρανο του Ερεχθείου.

Ε.Φ.

The post George Gordon Byron (Λόρδος Βύρων) appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Να σημειωθεί εδώ ότι ο Λουδοβίκος Α’ όταν ήταν φοιτητής στη Ρώμη, δήλωσε ότι θα προτιμούσε να ήταν Έλληνας και ας ήταν σκλαβωμένος, παρά διάδοχος του θρόνου. Υπήρξε λάτρης της Ελληνικής αρχαιότητας, μεγάλος φιλέλλην και υποστηρικτής του απελευθερωτικού μας αγώνα. Επηρεάζοντας τους ηγέτες της Δύσης, υπήρξε μεγάλος παράγων του φιλελληνισμού. Τα πιο κάτω αποσπάσματα του ποιήματος του είναι σε μετάφραση του Αλέξανδρου Ραγκαβή:

«Μαρμάρινα απεικονίσματα της ωραίας, της ευγενούς φύσεως του παλαιού κόσμου, αψηφήσατε τους αιώνας και των Τούρκων την βαρβαρότητα, αλλ’ ήδη κείτεσθε καταθραυσμένα, συντρίμματα του εντελεστέρου έργου χειρός ανθρώπων».

«Αρπαγμέν’ από την γην, όπου εσχηματίσθητε, εχάσατε την υψηλήν σας αξίαν. Από το ιερόν σας σας εσύλησε λαός, ο οποίος ποτέ εις αυτό δεν επίστευσεν».

«Εις την νηπιότητα του ανθρωπίνου γένους, βαθύ νόημα περιείχαν οι μύθοι».

«Ιδού εμορφώθη ο λίθος, και βλέπομεν θαυμάσια αναστήματα ανθρώπων, οι οποίοι της Ελλάδος μόνον την γην επατούσαν».

«Ο νεκρός λίθος πνέει ζωήν. Η πομπή αυτή κατ’ έτος επέμπετο μεγαλοπρεπώς. Εδώ επρόβαινε μ’ αργά βήματα ο ανθηρός χορός των παρθένων προς τα Παναθήναια, εκεί ακολουθούσαν ιππείς, μακρύτερα ίπποι εσηκώνοντο όρθιοι».

«Και εστέκετο μεν ο Παρθενών ακόμη στολισμένος ως και το πάλαι, αλλά πεπολισμένος λαός έπραξεν, ότι ο καιρός και οι βάρβαροι δεν είχον ανοσιοργήσει. Σας μετεκόμισαν εις την νήσον, όπου ο ήλιος ανατέλλει σκοτεισμένος από ομίχλην, εις τον λαόν τον μεθέξαντα καθεμιάς άλλης δόξης, εκτός εκείνης της τέχνης».

«Ώ έργα ευδαίμονος εποχής, μάρτυρες του παρελθόντος ωραίου κόσμου! Δια σας κλαίει κάθε καρδία ευαίσθητος, δια σας επιστροφή δεν υπάρχει. Απέρρευσεν, ουδ’ επιστρέφει πλέον το λαμπρόν παρελθόν. Εις την ενθύμησιν μόνον ζη ο πλήρης ψυχής εκείνος καιρός».

Ε.Φ.

The post Λουδοβίκος ο Α’ appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Ο γραμματέας της Αρχαιολογικής Εταιρείας, ο αξέχαστος Αλέξανδρος Ραγκαβής (1809-1892), πεζογράφος και καθηγητής αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, απηύθυνε έναν ιστορικό λόγο που συγκίνησε και συνάρπασε τους επίσημους προσκεκλημένους και όλους τους ακροατές, τμήματα του οποίου αναφέρονται παρακάτω:

«…για κακή τύχη της Ελλάδας, πέρασε από αυτήν όχι κάποια φυλή Βανδάλων και Γότθων, όχι κάποιος ιερόσυλος και βάρβαρος στρατός κατακτητών της Ασίας, αλλά εκείνος που έτρεφε άκριτο ζήλο υπέρ της αρχαιότητας, εκείνος που ανήκε σε εξευγενισμένο και φωτισμένο έθνος, ο λόρδος Έλγιν, πρέσβης της Αγγλίας στην Τουρκία, ο οποίος (όπως έγραψε προς  αιώνια καταδίκη του ο ποιητής των μεγάλων αισθημάτων και ευγενών ιδεών Βύρων), έπραξε ότι δεν έπραξαν οι Γότθοι».

«…σαν να ήταν ο νικητής που στιγματίζει τον εχθρό τον οποίο κατέβαλε, χάραξε το όνομα το δικό του και των βοηθών του σε μία από τις στήλες του απογυμνωμένου ναού. Αλλά όταν η Ελλάδα πήρε τα όπλα εναντίον των δυναστών και των αρπάγων και η Ακρόπολη πολιορκούνταν από τον ελληνικό στρατό, ποιος άραγε δαίμονας, ποια νέμεση, ποιος θεϊκός δάκτυλος οδήγησε την πρώτη βόμβα των ελληνικών πυροβόλων; Διότι η πρώτη βόμβα χτύπησε κατ’ ευθείαν τη στήλη και ξέπλυνε το μεγάλο αίσχος του Παρθενώνα και της Ελλάδας, αποκόπτοντας παραδόξως το όνομα του λόρδου».

«Η Αγγλία, φίλη των μεγάλων πράξεων, εάν δεν μπορεί να μεταφέρει ολόκληρο τον ναό στη γη της, και μαζί με αυτόν να μεταφέρει και τον γαλάζιο ουρανό, πάνω στον οποίο διαγράφεται κατάλευκος, και τη διάφανη ατμόσφαιρα μας μέσα στην οποία λούζεται, και τον λαμπρό ήλιο μας που τον ντύνει με χρυσάφι, στο υπερβόρειο κλίμα της, τότε, όπως άλλοτε βασιλιάδες και λαοί έδειχναν σεμνότητα στέλνοντας από τα πέρατα της οικουμένης ευλαβικά αφιερώματα προς τον Παρθενώνα και την Ακρόπολη, ας στείλει λοιπόν και η Αγγλία, ως φόρο σεβασμού της προς το λίκνο τούτο του πολιτισμού, τα κλεμμένα κοσμήματα του. Διότι αυτά, μακριά από τον ναό έχουν μόνο μικρή και μερική αξία, όπως και αυτός χωρίς εκείνα μένει κολοβός και άμορφος. Ας ενεργήσει λοιπόν η Αγγλία με περισσότερη γενναιοδωρία παρά ιδιοτέλεια, κατανοώντας τα αληθινά συμφέροντα της τέχνης, ας βοηθήσει ώστε ο ναός αυτός να γίνει και πάλι παγκόσμιο σπουδαστήριο των καλών τεχνών και γενικό υπόδειγμα του απόλυτα ωραίου, από το οποίο οι καλλιτέχνες θα αντλούν τις υψηλότερες εμπνεύσεις τους».

«Ας ελπίσουμε ότι τα ευγενικά αυτά λόγια, που αντηχούν στην καρδιά κάθε Άγγλου, θα βλαστήσουν κάποτε τον ωραίο καρπό τους και ας πιστέψουμε ότι οι εργασίες της ανέγερσης που με τόση επιτυχία εκτελούμε πάνω απ’ οτιδήποτε άλλο θα επιταχυνθούν και θα καταστήσουν πιθανή την εκπλήρωση των θερμότερων ευχών μας, που είναι τόσο δικές μας όσο και όλων των φίλων της τέχνης».

Ε.Φ.

The post Αλέξανδρος Ραγκαβής appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

«Αυτός ήταν ο πρώτος από τους αμφιταλαντευόμενους που τόλμησα να κατηχήσω με σκοπό να τον μεταπείσω σχετικά με τις ενέργειες του λόρδου Έλγιν. Δεν χρειάσθηκε πολλή πίεση να πειστεί και μετά από λίγο, ο αείμνηστος φίλος μου, έγραψε ένα οκτασέλιδο άρθρο στο περιοδικό ΔΕΚΑΤΟΣ ΕΝΑΤΟΣ ΑΙΩΝ το 1890, με τίτλο «Δώστε πίσω τα Ελγίνεια Μάρμαρα». Χρησιμοποιώντας ακαταμάχητα επιχειρήματα κάνει έκκληση στα ευγενέστερα αισθήματα του αγγλικού έθνους».

Μελετώντας ένα πλήθος πηγών σχετικά με τον Χάρισον, παρουσιάζω τα παρακάτω αποσπάσματα:

«Τα μάρμαρα του Παρθενώνα είναι για το ελληνικό έθνος χίλιες φορές πιο πολύτιμα απ’ όσο για το αγγλικό έθνος. Πρέπει να επιστραφούν και όσο πιο γρήγορα και κομψά συμβεί αυτό τόσο το καλύτερο».

«Όλα βροντοφωνάζουν να επαναφέρουμε τα ιερά κομμάτια σε εκείνον τον αθάνατο απόκρημνο βράχο όπου τα τοποθέτησαν ο Περικλής και ο Φειδίας σε μια ύψιστη στιγμή της ιστορίας».

«Το πιο διάσημο οικοδόμημα του κόσμου που ακόμα στέκεται, αν και ερειπωμένο, είναι το εθνικό σύμβολο και το ιερό κειμήλιο ενός ευγενικού λαού και αποτελεί τόπο προσκυνήματος για την πολιτισμένη ανθρωπότητα».

«Με ποιο δικαίωμα, εκτός της κατοχής, συνεχίζουμε να κρατάμε μακριά από τους σπουδαστές και τους προσκυνητές που συρρέουν στην Ακρόπολη απ’ ‘όλα τα σημεία του πολιτισμένου κόσμου, ουσιαστικά μέρη του μοναδικού οικοδομήματος του οποίου έρχονται να μελετήσουν αυτόν τον διάκοσμο,  που χάνει το μισό καλλιτεχνικό ενδιαφέρον του όταν 4000 μίλια τον χωρίζουν από το κτήριο όπου ανήκει».

«Η Αθήνα είναι πλέον μια αρχαιολογική σχολή πολύ πιο κεντρική από το Λονδίνο και οι σπουδαστές της τέχνης όλου του κόσμου θα ωφελούνταν αφάνταστα αν έβλεπαν τα γλυπτά στον ίσκιο του Παρθενώνα».

«Κάθε γνήσιος Άγγλος κοκκινίζει από ντροπή και αγανακτεί όταν βλέπει τα σχίσματα και τους μώλωπες που άφησε το πέρασμα του Έλγιν στον Παρθενώνα. Είναι σαν να ξεριζώσαμε τα μάτια του Φειδία».

«Ποια θα ήταν η δική μας στάση αν κάποιος επιδρομέας λεηλατούσε τα μνημεία μας;  Πηγαίνετε λοιπόν στο μουσείο μας και παρατηρείστε τις βαθιές ουλές που νύχτα και μέρα γεμίζουν αθόρυβα από την κάπνα του Λονδίνου. Εκεί μέσα αυτοί οι θεοί, ημίθεοι και ήρωες της Αττικής μοιάζουν να μαραζώνουν».

«Μόνο η αμάθεια και η χυδαιότητα δεν μπορούν να καταλάβουν ποια και πόση είναι η διαφορά της όψης στο βρετανικό μουσείο απ’ ότι στην διαυγέστατη ατμόσφαιρα της Ακρόπολης».

«Κάθε πρωί και βράδυ που σηκώνει τα μάτια του ο Αθηναίος βλέπει τις ουλές, απ’ όπου σε καιρό ταπείνωσης, ένας πλούσιος Άγγλος ξερίζωσε κομμάτια από το οικοδόμημα για να τα βάλει στη συλλογή του».

«Τα ελγίνεια μάρμαρα δεν είναι αγάλματα ή τάφοι. Αποτελούν αναπόσπαστα μέρη του πιο συμμετρικού οικοδομήματος που έχει ανεγερθεί ποτέ από άνθρωπο».

«Κανένας λαός στον κόσμο δεν υπερασπίζεται τόσο έντονα τα εθνικά του μνημεία, όσο οι σημερινοί Έλληνες».

«Κάθε θραύσμα στην Ακρόπολη είναι ιερό και σεβαστό όσο τα οστά ενός ήρωα».

Κλείνοντας το άρθρο του ο Χάρισον θεωρεί τα επιχειρήματα των Βρετανών απλώς σοφιστείες και παροτρύνει κάθε γνήσιο Άγγλο που φροντίζει για την υπόληψη της πατρίδας του, να συνηγορεί υπέρ της επιστροφής των αρπαγέντων.

Το άρθρο του Χάρισον έγινε αντικείμενο δημόσιας διαμάχης, καθώς ο εκδότης του περιοδικού Τζέιμς Νόουλες, το 1891, εισχώρησε στις γραμμές αυτών που υποστήριζαν την παραμονή των γλυπτών στο Βρετανικό μουσείο. Οι ανταλλαγές επιστολών ανάμεσα στον Χάρισον και στον Νόουλες έγιναν αιτία να ευαισθητοποιηθούν και να αναμιχθούν και άλλοι στο θέμα αυτό.

Μεταξύ αυτών και ο μεγάλος μας ποιητής Κωνσταντίνος Καβάφης, ο οποίος τον Απρίλιο του 1891, σε μια επιστολή προς τον Νόουλες, μεταξύ άλλων αναφέρει: «Η τιμιότης είναι η καλυτέρα πολιτική και τιμιότης εις την περίπτωσιν των Ελγινείων μαρμάρων σημαίνει απόδοσιν».

Ε.Φ.

The post Frederic Harrison appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.