The post Δημοσιεύσεις και συνεντεύξεις σχετικά με τις δράσεις της ΕΕΕΓΑ appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

«Με ιδιαίτερο πάθος ο κ. Φυλακτός προσπάθησε να μας εμπνεύσει για τον αγώνα που δίνει εδώ και καιρό η πατρίδα μας για την επιστροφή των γλυπτών του Παρθενώνα που αφαιρέθηκαν, κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, από τον λόρδο Έλγιν και βρίσκονται τώρα στο Βρετανικό Μουσείο. Μας τόνισε ότι τα γλυπτά του Παρθενώνα πρέπει να επιστρέψουν στο φυσικό τους χώρο από τον οποίο βίαια  αφαιρέθηκαν έναντι αμοιβής προς τις τότε δυνάμεις κατοχής της Ελλάδας. Μάλιστα ο ίδιος σε επιστολή του προς το Ελληνικό υπουργείο πολιτισμού επεσήμανε τους ποικίλους κινδύνους, τους οποίους ανίχνευσε μετά από προσωπική έρευνα, στους οποίους εκτίθενται τα γλυπτά, από την ανεπαρκή τους φύλαξη στο Βρετανικό μουσείο.

Η ενδιαφέρουσα αυτή ενημέρωση περατώθηκε με τις σχετικές ερωτήσεις των μαθητών, αλλά και τις ευχαριστίες τους προς τον κ. Ευάγγελο Φυλακτό για την θερμή υποδοχή και φιλοξενία που μας επεφύλαξε στο σημαντικό αυτό χώρο, όπου συναντιέται και συμπλέκεται η επιχειρηματική δράση με την καλλιτεχνική ευαισθησία και υπηρεσία των αγαθών του πολιτισμού μας, αναγκαία προϋπόθεση για μια δημιουργική πορεία προς το μέλλον ιχνηλατώντας τα σημεία των προγόνων μας.»

The post Απόσπασμα από δημοσίευση στο περιοδικό «Θριά Ασπρόπυργος» του ΓΕΛ Ασπροπύργου 6/2008 appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Κοιμάται και ξυπνάει το παθιασμένο μυαλό του Βαγγέλη Φυλακτού, πώς θα επιστραφούν τα Γλυπτά του Παρθενώνα από τους Βρετανούς στην αρχική τους θέση στην Ακρόπολη.

Στο εργαστήριό του στον κάμπο του Λαγκαδά, κοντά στο Καβαλάρι, ο καλλιτέχνης μαρμάρου δεν χρειάζεται ιδιαίτερες συστάσεις για το σπουδαίο καλλιτεχνικό του έργο, αλλά και η εκστρατεία ενημέρωσης τον έχει αναδείξει ακούραστο εργάτη πολιτισμού της Ελλάδας.

Ο κ. Φυλακτός είναι μέλος της βρετανικής επιτροπής για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα. Ποιος είναι;  Οι αριθμοί μιλούν μόνοι τους:

– 45 χρόνια αφιερωμένα στην Ακρόπολη.

– 30 χρόνια μελετά με πάθος την ιστορία του ιερού βράχου.

– 20 χρόνια πρωτοστατεί στην εκστρατεία για την επιστροφή των Γλυπτών.

– 10 χρόνια πραγματοποιεί εντατικές ομιλίες σε σχολεία και παιδιά.

Τελευταίο επίτευγμα και στόχος του Βαγγέλη Φυλακτού η ίδρυση στη Θεσσαλονίκη επιτροπής για την επιστροφή των γλυπτών της Ακρόπολης. Απ’ ό,τι μαθαίνω, ήδη στην επιτροπή συμμετέχουν γνωστοί άνθρωποι που διακονούν – όπως οι εμπνευστές της – με ιδιαίτερο πάθος και γνώσεις τα γράμματα και τον πολιτισμό.

Οι σκοποί της Επιτροπής πολύ σημαντικοί, με κορωνίδα την ευαισθητοποίηση των πολιτών, κυρίως δε μαθητών και εκπαιδευτικών. Η επιτροπή αυτή θα έχει άμεση σχέση και κοινούς στόχους με τις δεκαεπτά επιτροπές που έχουν συσταθεί στον κόσμο για την επιστροφή των Γλυπτών και με όλους τους διεθνείς οργανισμούς και φορείς που με δημοψηφίσματα και διαμαρτυρίες πιέζουν τους υπεύθυνους του βρετανικού μουσείου.

Προ καιρού τον ρώτησα: «Τι σε συγκίνησε όλα αυτά τα χρόνια;».

«Όταν πήγα στο βρετανικό μουσείο να δω την κλεμμένη Καρυάτιδα ένιωσα απέραντη θλίψη που τη βρήκα καταχωνιασμένη σ’ έναν ακατάλληλο χώρο. Συνήλθα σύντομα, όμως, όταν ξαφνικά άκουσα παιδικές φωνές, γνώριμες φωνές. Ηταν μια ομάδα από ένα ελληνικό σχολείο. Καθώς πλησίαζαν τα άκουσα να σιγοψιθυρίζουν: ”Τα μάρμαρά μας. Μας τα έκλεψαν”. Μόλις αντίκρισαν την Καρυάτιδα αναφώνησαν όλα μαζί: ”Αχ, η Καρυάτιδα, αχ, η Καρυάτιδα”. Από τότε συνέχεια το μυαλό μου είναι στην ξενιτεμένη κόρη των Αθηνών», απάντησε.

Μετά τη Μελίνα Μερκούρη, δε νομίζω ότι έκανε μεγαλύτερο θόρυβο για τα κλεμμένα μάρμαρά μας κάποιος από τον Βαγγέλη Φυλακτό. Καλή επιτυχία στην επιτροπή του.

The post Επιτροπή στη Θεσσαλονίκη για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

<<Ο Ευάγγελος Φυλακτός τα τελευταία 20 χρόνια κάνει αγώνα για την επιστροφή των γλυπτών. Πρωτοστατεί στην ίδρυση της Ελληνικής Επιτροπής για την Επιστροφή των Γλυπτών της Ακρόπολης. Στα ιδρυτικά μέλη συμμετέχουν άνθρωποι των Γραμμάτων, της Τέχνης και του Πολιτισμού>>.

The post Απόσπασμα από δημοσίευση στην εφημερίδα “Κυριακάτικη Δημοκρατία” appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Ο Παρθενώνας, που υμνήθηκε από αμέτρητους συγγραφείς, ιστορικούς μελετητές και καλλιτέχνες όλου του κόσμου, αποτέλεσε τον πόλο έλξης αναρίθμητων περιηγητών που τον επισκέπτονταν καθημερινά για να θαυμάσουν και να διδαχθούν τέχνη και πολιτισμό.

Δυστυχώς, όμως, δεν περιορίστηκαν μόνο στο θαυμασμό και στη μελέτη του μνημείου, διότι την εποχή εκείνη συνηθιζόταν κάθε επισκέπτης του Παρθενώνα να παίρνει μαζί του ένα «σουβενίρ» για τη συλλογή του και ως ανάμνηση της επίσκεψης του σε αυτό το υπέρλαμπρο μνημείο της ελληνικής κλασικής εποχής. Το βάρος του μαρμάρου τους υποχρέωνε να επιλέγουν ποιοτικά κομμάτια, τμήματα γλυπτικών συνθέσεων και αρχιτεκτονικά μέλη που έφεραν ιδιαίτερη γλυπτική διακόσμηση.

Ώσπου το 1801 ήρθε ο μεγάλος «χονδρέμπορος» Έλγιν, ο οποίος ενδιαφέρθηκε και για την ποιότητα και για την ποσότητα».

Ε.Φ.

Από άρθρο στο περιοδικό «ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΑ ΠΕΤΡΩΜΑΤΑ» Ιανουάριος 2003

...

2 photosView More

The post Από άρθρο στο περιοδικό «ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΑ ΠΕΤΡΩΜΑΤΑ» Ιανουάριος 2003 appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Με αυτά τα λόγια ο Αθανάσιος Ψαλίδας, λόγιος από τα Γιάννενα, προειδοποιούσε τον Άγγλο Τζον Χομπχάους πως κάποτε οι Έλληνες, ελεύθεροι πια και σαν ανεξάρτητο και κυρίαρχο κράτος θα διεκδικήσουν τους θησαυρούς της εθνικής τους κληρονομιάς, που με βάρβαρο τρόπο αφήρεσε από τα μνημεία της Ακρόπολης ο λόρδος Έλγιν.

Τώρα, που το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης βρίσκεται στην τελική του φάση και θεωρείται το πλέον κατάλληλο για τη διαφύλαξη και προβολή αυτών των πολιτιστικών αγαθών, τώρα που καταρρίπτεται πλέον και το πιο σημαντικό επιχείρημα των υπευθύνων του Βρετανικού Μουσείου για τη μη ύπαρξη κατάλληλου χώρου στην Ελλάδα, τώρα είναι η ώρα να γίνει πράξη η πρόταση του εκπροσώπου της Βουλής των Κοινοτήτων Χίου Χάμερσλι, που στις 7/6/1816 πρότεινε τα εξής: «…πρέπει να γνωστοποιηθεί ότι η Μεγάλη Βρετανία κρατά αυτά τα μάρμαρα υπό την προστασία της μέχρι να ζητηθούν από τους παρόντες ή μελλοντικούς κατόχους της πόλης των Αθηνών… δεσμεύεται δε να επιστρέψει αυτά χωρίς ιδιαίτερες διατυπώσεις και διαπραγματεύσεις».

Είναι η ώρα να ακουστεί και πάλι η φωνή ενός άλλου Βρετανού, του Φρεντερίκ Χάρισσον, που το 1890 έγραψε «Δώστε πίσω τα μάρμαρα», «… τα μάρμαρα του Παρθενώνα είναι για το ελληνικό έθνος χίλιες φορές πιο πολύτιμα από όσο θα ήταν για το αγγλικό έθνος…». Χαρακτήρισε δε όλα τα επιχειρήματα του Βρετανικού Μουσείου ως σοφιστείες. Τώρα πρέπει να γίνει αυτό που ο Ρότζερ Κάσεμεντ πρότεινε με το ποίημα που έγραψε το 1891«… επιστρέψτε τα μάρμαρα του Ελγίνου. Αφήστε τα ακηλίδωτα, καθάρια κάτω από τον αττικό ουρανό. Αφήστε τα να αγρυπνούν εκεί όπου η τέχνη αγρυπνά πάνω από τον τάφο του Φειδία».

Για τους υπεύθυνους του Βρετανικού Μουσείου, που ασφαλώς θα αναλογίζονται ότι αν επιστρέψουν τα γλυπτά του Παρθενώνα θα χρεωθούν μια μεγάλη ιστορική ευθύνη, υπάρχει ένα πολύ σημαντικό άλλοθι. Δεν έχουν παρά να γυρίσουν δύο αιώνων σελίδες ιστορίας πίσω και να διαβάσουν τις αντιδράσεις, προτάσεις και κραυγές διαμαρτυρίας αναρίθμητων Βρετανών, ανθρώπων της τέχνης και του πνεύματος.

Στον πρόλογο του για το βιβλίο «Τα Ελγίνεια Μάρμαρα» ο Christopher Hitcenhs αναφέρει: «…ένας μεγάλος αριθμός Άγγλων που γενιές ολόκληρες αντιμετώπισαν με σοβαρότητα αυτό το θέμα, κατέληξαν στο συμπέρασμα πως έχει γίνει μια μεγάλη αδικία και προσπαθούν επί δύο αιώνες τώρα να πείσουν τους αρμοδίους ότι πρέπει να την επανορθώσουν».

Πρέπει να γνωρίζουν οι Βρετανοί ότι όσο αυτοί θα αρνούνται να μας επιστρέψουν τα έργα των προγόνων μας, τόσο εμείς θα επιμένουμε. Και δεν είμαστε μόνοι σε αυτήν την προσπάθεια. Εκτός από την πλειοψηφία των Βρετανών που τάσσονται υπέρ της επιστροφής, οι επιτροπές για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα συνεχώς πληθαίνουν ανά τον κόσμο. Ψηφίσματα και διαμαρτυρίες από φορείς, οργανώσεις και απλούς πολίτες κάθε τόσο βλέπουν το φως της δημοσιότητας.

Πρέπει λοιπόν να επικρατήσει το δίκαιο και η λογική και όπως συμπληρώνει στον πρόλογο του βιβλίου του ο Κρίστοφερ Χίτσενς «η φωνή της δικαιοσύνης σαν τη φωνή της λογικής είναι ήρεμη, αλλά πολύ επίμονη».

Σήμερα η ικανότητα, η γνώση και η εμπειρία των Ελλήνων συντηρητών, αναστηλωτών και της Επιτροπής Συντήρησης των Μνημείων της Ακρόπολης, που έχουν τύχει παγκόσμιας αναγνώρισης, εγγυώνται την άριστη συντήρηση των γλυπτών ώστε να παραδοθούν στις επόμενες γενιές στην καλύτερη δυνατή κατάσταση τους.

Δεν απομένει παρά μια χειρονομία καλής θέλησης εκ μέρους του Βρετανικού Μουσείου και είναι βέβαιο ότι η ιστορία θα τους ανταμείψει γράφοντας το γεγονός της Επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα με χρυσά γράμματα.

Ε.Φ.

Επιστολή στην εφημερίδα «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ» 5/5/2007

...

10 photosView More

The post Απόσπασμα από δημοσίευση στην εφημερίδα «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ» 5/5/2007 appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Ο λόρδος George Nathaniel Curzon σ’ ένα γράμμα προς τον εκδότη του Fortnightly Review προτείνει την επιστροφή ενός μέρους των γλυπτών του Παρθενώνα και της Καρυάτιδας: «Σαν Άγγλος θα προτιμούσα αυτό να γίνει αυθόρμητα χωρίς υστεροβουλία και χωρίς διαπραγματεύσεις ώστε να θεωρηθεί ένα πραγματικό δώρο».

Υποστήριξε δε ότι στην Ακρόπολη οι φύλακες είναι ευγενικοί και πολυάριθμοι και ότι κάτω από το άγρυπνο βλέμμα τους η Καρυάτιδα θα είναι ασφαλής με τις άλλες πέντε αδερφές της. Ο ίδιος παρομοίασε την Καρυάτιδα, στην αίθουσα του Βρετανικού Μουσείου, σαν τη Νιόβη που θρηνεί τη λίθινη μοναξιά της. (Πηγή: Christopher Hitchens 138)

Σε μια δημοσίευση του περιοδικού “The Nineteenth Century” του φιλόσοφου – ιστορικού και αρθρογράφου FREDERIK HARRISON το 1980 με τίτλο: «Give back the Elgin Marbles» αναφέρθηκε ότι: «…οι σπουδαστές της τέχνης από όλο τον κόσμο θα ωφελούνταν αφάνταστα αν έβλεπαν συγκεντρωμένο τον διάκοσμο του Παρθενώνα… Τα μάρμαρα του Παρθενώνα είναι χίλιες φορές πιο πολύτιμα για τον ελληνικό λαό και πιο σημαντικά από όσο θα μπορούσαν ποτέ να είναι για τον αγγλικό λαό που απλώς τα αγόρασε. (Πηγή: Ευγενία Κεφαλληναίου – εκδόσεις «ΟΛΚΟΣ» σελ. 111)

Ο Roger Casenent ενώ βρισκόταν σε μια αποστολή στο Kονγκό σε ένα ποίημα του όπου ξεχειλίζει το συναίσθημα λέει: «…Δώστε πίσω τα μάρμαρα, αφήστε τα να αγρυπνούν εκεί όπου η τέχνη στέκει άγρυπνη πάνω από τον τάφο του Φειδία…». (Πηγή: Christopher Hitchens 138-140)

Ο Thomas Hardy σε ένα ποίημα του το 1905 παρουσιάζει τα αγάλματα να μιλούν μεταξύ τους: «Ω! Τι θλίψη εμείς οι θεοί που πουληθήκαμε για το χρυσάφι των Βορείων και βρεθήκαμε σε τούτη την ανήλιαγη αίθουσα όπου του ήλιου το φως αρνείται νάρθη και η γλυκιά αυγή φτάνει παγωμένη…».

Το 1924 ο νεαρός Harold Nicholson, υπάλληλος του Foreign Office ειδικευμένος στα ελληνικά θέματα, πρότεινε στις 19 Απριλίου 1924, που συμπληρώνονταν 100 χρόνια από το θάνατο του λόρδου Μπάιρον στο Μεσολόγγι, να αναλάβει η κυβέρνηση κάποια πρωτοβουλία για να γιορτάσει με ένα άγημα του βρετανικού στόλου στον κόλπο της Κορίνθου και να χαιρετήσει με κανονιοβολισμούς το Μεσολόγγι. Ενθαρρυμένος από το αντίκτυπο που είχε η πρόταση του αυτή σκέφθηκε ότι δινόταν και μία ευκαιρία να επανορθωθεί μία αδικία και με μία γενναιόδωρη χειρονομία να επιστραφεί η Καρυάτιδα στη θέση της όπου είχε τοποθετηθεί ένας πήλινος στύλος. Υποστήριξε δε ότι η παρουσία της στο Βρετανικό Μουσείο είναι λιγότερο γνωστή, ενώ η απουσία της στο Ερεχθείο είναι ολοφάνερη.

Ο μετέπειτα υπεύθυνος του υπουργείου Εξωτερικών για τις ελληνικές υποθέσεις Κ.W.L.Knight, αφού έλαβε υπόψη του τις εξαιρετικές σχέσεις της Βρετανίας με την Ελλάδα και ότι τα περισσότερα γράμματα προς τους Times σχετικά με τα Ακροπόλεια γλυπτά ήταν υπέρ της επιστροφής τους, κατέληγε στο υπόμνημα του: «Για να είναι το δώρο ολοκληρωμένο και απόλυτα αποδεκτό θα πρέπει να περιλαμβάνει εκτός από τα μάρμαρα του Παρθενώνα, την Καρυάτιδα και τον Κίονα του Ερεχθείου και ότι δεν πρέπει να χαθεί η ευκαιρία από τη Βρετανία να θεωρηθεί η επιστροφή σαν πράξη γενναιόδωρη». (Πηγές: Ευγενία Κεφαλληναίου – εκδόσεις «ΟΛΚΟΣ» 84-85).

Το 1940 – 41 μετά την πτώση της Γαλλίας και ενώ η Αγγλία με την Ελλάδα είχαν απομείνει τα μόνα έθνη που αντιστέκονταν στο φασισμό του Χίτλερ, το υπουργείο Εξωτερικών της Αγγλίας ετοίμασε ένα προσχέδιο για την επιστροφή των μαρμάρων αλλά μετά την λήξη του πολέμου ξεχάστηκε.

Στις 23/01/1941 η βουλευτής των συντηρητικών Thelma Calazet, που πρότεινε την επιστροφή των μαρμάρων, έλαβε μία μάλλον καταφατική απάντηση με τον όρο ότι η Ελλάδα θα πρέπει να χτίσει ένα ειδικό μουσείο μόνο για τα μάρμαρα του Παρθενώνα.

Ο W. Miller (Άγγλος ιστορικός) έγραψε: «Οι κλεμμένοι θησαυροί περιμένουν την επιστροφή τους στην Ελλάδα».

Ο George Gale έγραψε στην Daily Express στις 09/03/1983 τα εξής: «Όσο καιρό τα μάρμαρα του Παρθενώνα θα βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο θα αποτελούν Μνημείο της Αρχαίας Ελλάδας και στοιχεία απληστίας, αρπακτικότητας και βανδαλισμού της σύγχρονης Βρετανίας».

Στις 1/1/1983 δημοσιεύθηκε στο «The Spectator» το άρθρο του Christopher Hitchens: «Δώστε πίσω στους Έλληνες τα μαρμαρά τους».

Αυτό σε σχέση και με την επίσημη αίτηση της ελληνικής κυβέρνησης για την επιστροφή των μαρμάρων, με υπουργό Πολιτισμού την ηθοποιό Μελίνα Μερκούρη, έγινε αιτία να αναθερμανθεί για μία ακόμη φορά το όλο θέμα. Το 1988 από τις εκδόσεις «Νέα Σύνορα» κυκλοφορεί από τον ίδιο συγγραφέα το βιβλίο «Τα Ελγίνεια Μάρμαρα» «The Elgin Marbles» σε δύο γλώσσες, ελληνικά και αγγλικά.

Διαβάζοντας το βιβλίο του Christopher Hitchens συμπέρανα ότι ο συγγραφέας κρίνοντας αντικειμενικά όλα τα στοιχεία, τις αντιδράσεις, αλλά και τα επιχειρήματα που συνηγορούν για την παραμονή των έργων στο Βρετανικό Μουσείο, τάσσεται υπέρ της επιστροφής εφόσον αποπερατωθεί και το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης, που προορίζεται να είναι έτοιμο το 2004 για να στεγάσει τα μάρμαρα.

Το 1999 κυκλοφορεί σε τρίτη αναθεωρημένη έκδοση το βιβλίο του ιστορικού William St. Clair στην ελληνική γλώσσα από τις εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα με τίτλο: «Ο λόρδος Έλγιν και τα μάρμαρα».

Οι παραπάνω Βρετανοί συγγραφείς Christopher Hitchens και William St. Clair στα βιβλία τους συγκεντρώνουν ένα πλούσιο υλικό σχετικό με το τι συνέβη, τι ειπώθηκε και τι γράφτηκε από την εποχή της λεηλασίας των γλυπτών από τον ‘Ελγιν μέχρι τις μέρες μας. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται από τους δύο συγγραφείς για τον «καθαρισμό» των μαρμάρων μετά την εντολή του έμπορου έργων τέχνης λόρδου Ντουβίν. Παρουσιάζοντας επίσημα έγγραφα του Μουσείου περιγράφουν με κάθε λεπτομέρεια τι συνέβη το 1938 στα υπόγεια του Βρετανικού Μουσείου.

Για το θέμα αυτό καταθέτω και την προσωπική μου άποψη από την επίσκεψη μου στο Μουσείο για δεύτερη φορά τον Ιούλιο του 2002. Παρατήρησα με πολύ μεγάλη προσοχή τις επιφάνειες της ζωφόρου και των μετωπών. Διέκρινα τη διαφορά από πλάκα σε πλάκα και από ένα σημείο σε ένα άλλο σημείο της ίδιας πλάκας. Τα συμπεράσματα μου είναι ότι άλλα γλυπτά τρίφτηκαν πολύ, άλλα πιο λίγο και άλλα καθόλου. Τα σημεία που εξέχουν και παρουσιάζουν μια σχετική ομαλότητα όπου ήταν και πιο εύκολη η χρήση της μεταλλικής βούρτσας διακρίνει κανείς ότι εκεί έχουν περισσότερη λευκότητα και φαντάζουν σαν ξεπλυμένα μάρμαρα σε σχέση με τα σημεία που είναι οι εσοχές και υπήρχε μεγαλύτερη δυσκολία. Πάντως, περισσότερη λευκότητα από την τριβή παρουσιάζουν οι μετώπες όπου οι επιφάνειες είναι πιο ομαλές σε σχέση με τις πλάκες της ζωφόρου όπου υπάρχουν πολλές πτυχώσεις των ενδυμάτων.

Παρατήρησα επίσης ότι υπάρχουν ξεφλουδίσματα σε σχήμα κύκλου και σε ορισμένα σημεία πολλές οπές μαζεμένες μικρής διαμέτρου σαν φωλιές μυρμηγκιών.

Τα ξεφλουδίσματα θεωρώ ότι προκλήθηκαν από την τριβή που προκάλεσε η υπερθέρμανση στα ήδη καταπονημένα μάρμαρα, ενώ οι οπές μικρής διαμέτρου πιθανόν από την χρήση οξέων.

Μόλις επέστρεψα στην Ελλάδα” επισκέφτηκα το Μουσείο της Ακρόπολης όπου φυλάσσονται τα υπόλοιπα διασωθέντα γλυπτά του Παρθενώνα. Σίγουρα υπάρχει διαφορά στις επιφάνειες και η έντονη λευκότητα δεν υπάρχει πουθενά. Δυστυχώς, για να μελετήσει κανείς τα γλυπτά και να μπορεί να έχει μία ολοκληρωμένη εικόνα πρέπει ταυτόχρονα να επισκέπτεται και τα δύο μουσεία.

Από βρετανικής πλευράς οι αντιδράσεις δε σταμάτησαν ποτέ και συνεχίζονται μέχρι σήμερα από πολιτικούς, από ανθρώπους του πνεύματος και της τέχνης, και δεν περιορίζονται μόνο στην καταδίκη του ‘Ελγιν για τις αποτρόπαιες πράξεις του. Εξελίσσονται σε καταγγελίες κατά των υπευθύνων του Βρετανικού Μουσείου για την κακή συντήρηση, για τη διοργάνωση δεξιώσεων στην αίθουσα που εκτίθενται τα γλυπτά και γενικώς για τα χαλαρά μέτρα φύλαξης. Μετατρέπονται σε προτάσεις και σε πρωτοβουλίες για εκστρατεία με σκοπό την επιστροφή των γλυπτών που αποτελεί πλέον την απαίτηση όλου του πολιτισμένου κόσμου και της πλειοψηφίας των βρετανών πολιτών.

Ε.Φ.

Αποσπάσματα από άρθρο στο περιοδικό «ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΑ ΠΕΤΡΩΜΑΤΑ», Ιανουάριος 2003

...

10 photosView More

The post Αποσπάσματα από άρθρο στο περιοδικό «ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΑ ΠΕΤΡΩΜΑΤΑ», Ιανουάριος 2003 appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Ο Έλγιν, κατά τη διαπραγμάτευση του με το Βρετανικό Μουσείο, έθεσε σαν όρο αυτά τα αριστουργήματα των προγόνων μας να φέρουν το όνομά του και δυστυχώς από το 1816 ως σήμερα αποκαλούνται «Ελγίνεια Μάρμαρα».

Τα έργα τέχνης όμως παίρνουν το όνομα του δημιουργού ή το όνομα του μνημείου για το οποίο δημιουργήθηκαν. Δεν παίρνουν το όνομα του αρχαιοκάπηλου. Είναι τα γλυπτά του Φειδία, του Μύρωνα, του Αλκαμένους, του Αγοράκριτου. Είναι τα γλυπτά του Παρθενώνα, του Ερέχθειου και του Ναού της Αθηνάς Νίκης. Δεν επιτρέπεται τουλάχιστον σε εμάς τους Έλληνες να τα αποκαλούμε Ελγίνεια μάρμαρα και να τιμάμε έτσι αυτόν που βεβήλωσε τα μνημεία μας.

Ε.Φ.

Απόσπασμα από επιστολή προς την εφημερίδα «ΤΟ ΒΗΜΑ» 10/2/2009

...

10 photosView More

The post Απόσπασμα από δημοσίευση στην εφημερίδα «ΤΟ ΒΗΜΑ» 10/2/2009 appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.

Του Ευάγγελου Φυλακτού

Δημοσιεύτηκε στα αγγλικά στο περιοδικό marmaro marble (international edition)  στις 11.03.2003

Ο γλυπτός διάκοσμος του Παρθενώνα αποτελείται από τρεις ενότητες: Τα αγάλματα των Αετωμάτων, τις Μετώπες και τη Ζωφόρο. Μέσα στα δύο τριγωνικά τύμπανα των αετωμάτων θεϊκές μορφές του Ολύμπου, ημίθεοι και ήρωες της Αττικής διηγούνται δύο μύθους σχετικά με τη θεά Αθηνά.

Στο ανατολικό αέτωμα με θεϊκή μεγαλοπρέπεια τη γέννηση της θεάς. Σύμφωνα με έναν πανάρχαιο μύθο ο Δίας έχοντας έναν φοβερό πονοκέφαλο πρόσταξε τον Ήφαιστο να του ανοίξει το κεφάλι. Αυτός χτύπησε με έναν πέλεκυ το κεφάλι του και αμέσως ξεπετάχτηκε από μέσα η Αθηνά με την πανοπλία της, το κράνος και το δόρυ. Ο Δίας στο κέντρο του αετώματος, καθισμένος στο θρόνο του και δίπλα του όρθια η πρωτοεμφανιζόμενη θεά Αθηνά. Στην αριστερή κλειστή γωνία του τριγώνου από το άρμα του ανατέλλοντος Ηλίου προβάλλονται οι 4 κεφαλές των αλόγων. Οι άλλες θεότητες σε κατάσταση εκστασιασμού θαμπώνονται από το υπερφυσικό αυτό γεγονός. Στη δεξιά κλειστή γωνία του τριγώνου το θέμα κλείνει με τις κεφαλές των αλόγων από το άρμα της δυομένης Σελήνης.

Στο δυτικό αέτωμα προβάλλεται ο μύθος της διαμάχης της Αθηνάς με τον Ποσειδώνα για την κυριαρχία της Αττικής γης. Οι δύο θεοί όρθιοι στο κέντρο του αετώματος, μόλις έχουν κατέβει από τα άρματά τους, μεγαλοπρεπείς, γεμάτοι ζωντάνια, έτοιμοι να αναμετρηθούν. Ο Ποσειδώνας χτυπάει με την τρίαινα τη γη και αναβλύζει αλμυρό νερό. Η Αθηνά καρφώνει το δόρυ της στο χώμα και φυτρώνει μια ελιά. Οι άλλες θεότητες, ημίθεοι και ήρωες, παρίστανται μάρτυρες αυτής της αναμέτρησης. Ο βασιλιάς Κέκροπας ανακηρύσσει την θεά Αθηνά προστάτιδα της Αττικής η οποία δίνει και το όνομά της στην πόλη, η δε ελιά γίνεται το Ιερό σύμβολο της Αθήνας.

Οι δύο αυτές γλυπτικές συνθέσεις των αετωμάτων αποτελούν το ύψιστο επίτευγμα ανθρώπινης έμπνευσης και δημιουργίας Η λεπτομέρεια, η αριστοτεχνική σμίλευση του πεντελικού μαρμάρου, η απόδοση της κίνησης και της ζωντάνιας των μορφών, διατηρούνται ισορροπημένα σε όλα τα σημεία της σύνθεσης, ακόμη και στο πίσω μέρος των ολόγλυφων αγαλμάτων που αποτελούσε την αθέατη πλευρά του έργου.

Οι μετώπες του Παρθενώνα είναι αυτόνομες πλάκες διαστάσεων 1.30Χ1.30 περίπου, η κάθε μία με αναγλυφότητα 25-30 εκατοστών. Φιλοτεχνήθηκαν στα εργαστήρια και τοποθετήθηκαν συρταρωτές στις υποδοχές των τριγλύφων. Οι μετώπες εναλλάξ με τα τρίγλυφα αποτελούν μια συνεχή ζώνη που περιτρέχει το κτίριο κάτω από τα οριζόντια γείσα των αετωμάτων και που συνεχίζουν και στις δύο μακριές πλευρές σε μικρή απόσταση από την κατάληξη των μαρμάρινων επικαλύψεων της στέγης του Παρθενώνα. Η ανατολική πλευρά διηγείται σκηνές γιγαντομαχίας. Μυθικοί γίγαντες που θέλησαν να ανατρέψουν ανεπιτυχώς τους θεούς του Ολύμπου.

Η δυτική όψη παριστάνει πολεμικές σκηνές Ελλήνων εναντίον των Αμαζόνων. Οι Αμαζόνες ήταν μια πολεμική φυλή γυναικών από τα παράλια του Εύξεινου Πόντου. Η βόρεια όψη διηγείται μάχες από την άλωση της Τροίας και η νότια συμπλοκές Κενταύρων με τους Λάπηθες. Οι Κένταυροι ήταν μυθικά τέρατα τα οποία ήταν άνθρωποι από τη μέση και πάνω και άλογα από τη μέση και κάτω. Κατοικούσαν σε όρη της Θεσσαλίας, οι δε ρωμαλέοι Λάπηθες ζούσαν στην πεδιάδα μεταξύ Πηλίου και Όσσας. Στον γάμο του βασιλιά των Λαπήθων Πειρίθοου κάλεσαν και τους Κένταυρους οι οποίοι αφού ήπιαν πολύ κρασί επιτέθηκαν στις γυναίκες των Λαπήθων με αποτέλεσμα να ξεσπάσουν βίαιες σκηνές σώμα με σώμα. Ο Πειρίθοος βοηθούμενος από τον Θησέα κατόρθωσε να νικήσει τους Κένταυρους.

Η ζωφόρος κοσμεί το πάνω μέρος της τοιχοποιίας και των δύο επιστηλίων, Πρόναου και Οπισθόναου, εξωτερικά του σηκού, στο ύψος της οροφής. Αποτελείται από λίθους σε διάφορα μήκη, πάχους 60 εκατοστών και ύψους 1.00 μ περίπου σε συνεχή ανάγλυφη παράσταση 160 μέτρων.

Ο Φειδίας σε μια αξιοθαύμαστη καλλιτεχνική σύλληψη παριστάνει την λαμπρή πομπή των Παναθηναίων. Στα Παναθήναια, που τελούνταν κάθε χρόνο, οι Αθηναίοι γιόρταζαν τα γενέθλια της θεάς Αθηνάς. Κάθε 4 χρόνια όμως ήταν τα Μεγάλα Παναθήναια όπου διοργανώνονταν η επίσημη πομπή με σκοπό τη μεταφορά του ιερού πέπλου με το οποίο έντυναν το λατρευτικό ξόανο της θεάς Αθηνάς.

Σε μια μεγαλοπρεπή πομπή, τελετάρχες, ιερείς, παρθένες με υδρίες, κάνιστρα και τελετουργικά σκεύη, ιππείς, άρματα, οπλίτες, καλλιτέχνες, γέροντες με κλαδιά, νέοι που έφερναν ζώα προς θυσία, ξεκινώντας από την νοτιοδυτική γωνία του ναού σε δύο ξεχωριστά ρεύματα κατευθύνονται προς το κέντρο της ανατολικής όψης. Το ένα ρεύμα διερχόμενο από τη δυτική και βόρεια όψη και το άλλο έχοντας ως αφετηρία το ίδιο σημείο διαμέσου της νότιας πλευράς τερματίζουν στο κέντρο της ανατολικής όψης, όπου ο αρχιερέας πλαισιωμένος από τους θεούς του Ολύμπου παραλαμβάνει το ιερό πέπλο της θεάς Αθηνάς.

Τριακόσιες εξήντα ανθρώπινες και θεϊκές μορφές και πλήθος ζώων συνθέτουν αυτό το μεγαλοφυές γλυπτό δημιούργημα. Η δυναμική του έργου σταματά το χρόνο τη στιγμή που σε κάθε πρόσωπο και σε κάθε κίνηση είναι αποτυπωμένη η ένταση, η εγρήγορση, η ευθυμία, η ανταγωνιστική και επιδεικτική διάθεση των ιππέων, ο ενθουσιασμός, η μεγαλοπρέπεια, η ιερότητα και η προσήλωση ανάλογα με το ρόλο που διαδραματίζει η κάθε μορφή.

Ο γλυπτός διάκοσμος του Παρθενώνα συμπληρώνεται με τις τέσσερις λεονταροκεφαλές στις γωνίες του μνημείου που χρησίμευαν σαν υδρορροές και τα ανθεμωτά ακρωτήρια που κοσμούσαν τις κορυφές και τις απολήξεις των αετωμάτων.

Τα γλυπτά του Παρθενώνα σμιλεύτηκαν σε καθάριο Πεντελικό μάρμαρο. Εργάστηκαν περίπου πενήντα Έλληνες γλύπτες, κάτω από την φωτεινή καθοδήγηση του Φειδία. Οι πιο ικανοί, γνωστοί και από άλλα έργα τους, ο Μύρων ο οποίος ήταν πρεσβύτερος του Φειδία, ο Καλλίμαχος, ο δημιουργός του κορινθιακού κιονόκρανου, ο Αλκαμένης, ο Κριτίων, ο Κρησίλας, ο Αγοράκριτος, ο Κολώτης και άλλοι άξιοι καλλιτέχνες. Το έργο τους έγινε αντικείμενο μελέτης από μελετητές και ιστορικούς σε όλες τις εποχές και αποτέλεσε ένα μεγάλο σχολείο για τους καλλιτέχνες όλου του κόσμου.

Για το γλυπτό διάκοσμο του Παρθενώνα έχουν ειπωθεί και έχουν γραφτεί πάρα πολλά. Θα περιοριστώ όμως σε μία αναφορά ενός Τούρκου περιηγητή. Ναι! Ενός Τούρκου περιηγητή του Εβλιά Τσελεμπή που επισκέφθηκε τον Παρθενώνα το 1667, είκοσι χρόνια πριν την ανατίναξη από τη βόμβα του Μοροζίνι.

Τα γλυπτά του Παρθενώνα είναι θαύματα των θαυμάτων και ξεπερνούν σε σύλληψη και εκτέλεση τις δυνατότητες και το νου ενός απλού ανθρώπου. Πρέπει κανείς να έχει το ανάστημα του Αριστοτέλη για να κατανοήσει το μέγεθος της καλλιτεχνικής αξίας. Όλα τα έργα φέρουν τη σφραγίδα της ύψιστης δημιουργίας. Αυτά τα έργα δεν είναι προϊόντα ανθρώπινης δεξιοτεχνίας αλλά κάποιας θεϊκής επιταγής. Όλα όσα έπλασε ο θεός την ημέρα της δημιουργίας και όλα όσα έφτιαξε ή θα φτιάξει μελλοντικά ο άνθρωπος θα τα βρεις ισορροπημένα από τα καλέμια των θείων τεχνιτών σε αυτόν εδώ τον Ναό της Αθηνάς.

Δυστυχώς αυτά τα αριστουργήματα των καλλιτεχνών της ελληνικής αρχαιότητας, που λάμπρυναν τον παγκόσμιο πολιτισμό, υπέστησαν ανεπανόρθωτες καταστροφές σε διάφορες εποχές και από διάφορες αιτίες. Οι πιο σημαντικές όμως ζημίες που σημάδεψαν την ιστορική πορεία του μνημείου διαμέσου των αιώνων ήταν η ανατίναξη του Παρθενώνα από μία βόμβα του Μοροζίνι και η λεηλασία των ακρωτηριασμένων πλέον γλυπτών από τον Λόρδο Έλγιν. Η ανατίναξη έγινε όταν το 1687 ο Ενετός Μοροζίνι πολιορκούσε την Ακρόπολη στην οποία ήταν οχυρωμένοι οι Τούρκοι και χρησιμοποιούσαν τον Παρθενώνα για πυριτιδαποθήκη. Μια οβίδα που διαπέρασε τη στέγη προκάλεσε τρομακτική έκρηξη με αποτέλεσμα τον διαμελισμό του μνημείου.

Εκατόν δεκαπέντε χρόνια περίπου μετά την ανατίναξη τα γλυπτά του Παρθενώνα αν και ακρωτηριασμένα διατηρούσαν τη δύναμη να εμπνέουν τους νέους καλλιτέχνες και προκαλούσαν το θαυμασμό των ξένων περιηγητών. Θα μπορούσαμε και σήμερα να θαυμάζουμε, έστω και σε αυτή την κατάσταση, τους θεούς του Ολύμπου, τους ημίθεους και τους ήρωες της Αττικής εκεί που τους τοποθέτησε ο Φειδίας αν δεν κατέφθανε στην Αθήνα τα 1801 ο λόρδος Έλγιν ο οποίος έγινε παγκοσμίως γνωστός για τις βάρβαρες και ανέντιμες πράξεις του εις βάρος του μνημείου και της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Ως πρεσβευτής στην Κωνσταντινούπολη, εκμεταλλεύτηκε κατά τον καλύτερο τρόπο το κύρος και τη δύναμη της Αγγλίας της εποχής εκείνης και κατόρθωσε να προμηθευτεί από τους Τούρκους το περιβόητο φιρμάνι που του επέτρεπε να σχεδιάσει και να αντιγράψει τα γλυπτά του Παρθενώνα.

Έχοντας λοιπόν την ελευθερία κινήσεων στην Ακρόπολη εγκατέστησε μία ομάδα <<καλλιτεχνών>> οι οποίοι για μία πενταετία επιδόθηκαν στο καταστροφικό τους έργο που είχε σαν αποτέλεσμα την απογύμνωση του μνημείου.

Έργα για τα οποία έχουν γραφτεί ύμνοι, αριστουργήματα που θαύμασε όλη η ανθρωπότητα, αγάλματα που ο διάσημος γλύπτης Κανόβα θεώρησε ότι ήταν ιεροσυλία μόνο και να τα αγγίζει κανείς, ο λόρδος Έλγιν δεν δίστασε να τα βεβηλώσει και να τα αποσπάσει από το μνημείο προκαλώντας ανεπανόρθωτες ζημίες σε αυτά και στα πλησίον αυτών αρχιτεκτονικά μέλη.

Από τη νότια πλευρά του Παρθενώνα αφαιρέθηκαν 15 μετώπες. Κατά την αποξήλωσή τους εκτός από τις ζημίες που προκλήθηκαν στα υπερκείμενα γείσα, τα οποία οι εργάτες πετούσαν κατά γης, τους ξέφυγε και μία μετώπη η οποία κομματιάστηκε πέφτοντας από ύψος δώδεκα μέτρων. Το γεγονός αυτό όπως αναφέρει ο Βρετανός καθηγητής Έντουαρντ Ντάνιελ Κλαρκ προκάλεσε το δάκρυ ακόμα και του Τούρκου διοικητή.

Από τη ζωφόρο απέσπασαν 56 πλάκες συνολικού μήκους εξήντα μέτρων. Οι λίθοι της ζωφόρου έχουν πάχος 60 εκατοστά και αποτελούν βασικό δομικό στοιχείο του μνημείου. Χρησιμοποιώντας ειδικά πριόνια οι άνθρωποι του Έλγιν απέκοψαν μία φέτα από την κύρια όψη των λίθων όπου ήταν η γλυπτή παράσταση.
Η καταστροφική μανία του Έλγιν και το μέγεθος της ιεροσυλίας κορυφώνονται κατά την απογύμνωση των αετωμάτων όπου με άγαρμπο και βίαιο τρόπο αφαιρέθηκαν δεκαεπτά θεϊκές μορφές. Η ζημιά που προκλήθηκε στα γλυπτά είναι σήμερα εμφανής, η ζημιά όμως που προκλήθηκε στη σύνθεση και στην έμπνευση του Φειδία είναι κάτι που θα δικαίωνε την μεγαλύτερη θεϊκή τιμωρία.

Η λεηλασία του Παρθενώνα ολοκληρώθηκε με την αρπαγή ενός σπονδύλου και ενός δωρικού κιονόκρανου. Για τα δύο αυτά δομικά στοιχεία της βόρειας κιονοστοιχίας παρουσιάζεται μία μοναδική ευκαιρία την εποχή αυτή να επιστραφούν για να τοποθετηθούν στην αρχική τους θέση τώρα που εκτελούνται σημαντικά αναστηλωτικά έργα στο χώρο αυτό του μνημείου. Όπως υποστήριξαν στην 5η διεθνή συνάντηση, που έγινε στην Αθήνα από 5 έως 8/10/2002, ο πολιτικός μηχανικός Κωνσταντίνος Ζάμπας μελετητής της αναστήλωσης και ο αρχιτέκτονας του τεχνικού γραφείου του Παρθενώνα Νίκος Τογανίδης, αν δεν συμβεί αυτό τώρα δεν θα συμβεί ποτέ άλλοτε. Δυστυχώς, το πρόγραμμα αναστήλωσης της βόρειας περίστασης έχει ολοκληρωθεί χωρίς να ενσωματωθούν τα δύο αυτά δομικά στοιχεία στην αρχική τους θέση.

Στο σύνολο των γλυπτών που αφαίρεσε ο Έλγιν από τα μνημεία της Ακρόπολης, συμπεριλαμβάνεται η Καρυάτιδα και ο κίων του Ερεχθείου, τέσσερις πλάκες από τη ζωφόρο του Ναού της Αθηνάς Νίκης και ένα δωρικό κιονόκρανο από τα Προπύλαια. Όλα αυτά τα αριστουργήματα που αποτελούν θησαυρό της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς εκλάπησαν από τον Έλγιν με μοναδικό σκοπό τη διακόσμηση της εξοχικής του κατοικίας στη Σκωτία. Αυτό φαίνεται φανερά από ένα γράμμα που έστειλε ο Έλγιν προς τον Λουσιέρι που ήταν επικεφαλής του συνεργείου του στις 10 Ιουλίου 1801 και από το ημερολόγιο της γυναίκας του Μαίρης Έλγιν (3 Μαΐου 1802).

Έτσι καταρρίπτονται και οι ισχυρισμοί των υποστηρικτών του Έλγιν που λένε ότι ο Βρετανός πρέσβης της Κωνσταντινούπολης προέβη σε αυτές τις πράξεις για να προωθήσει τις καλές τέχνες στην Αγγλία. Δυστυχώς όμως για αυτόν δεν κατόρθωσε να εκπληρώσει τον σκοπό του γιατί επήλθε η θεία τιμωρία που του επιφύλαξε μεγάλες συμφορές και τον υποχρέωσε να πουλήσει τελικά την συλλογή του το 1816 στην Βρετανική κυβέρνηση και στη συνέχεια να καταλήξουν τα γλυπτά στο Βρετανικό μουσείο.

Κατά την διαπραγμάτευση ο λόρδος Έλγιν έθεσε σαν όρο τα γλυπτά του Φειδία, του Καλλίμαχου, του Αλκαμένη, του Μύρωνα και των άλλων δημιουργών της ελληνικής κλασικής εποχής να φέρουν το όνομα του. Και δυστυχώς μέχρι σήμερα είναι παγκοσμίως γνωστά όχι με το όνομα του δημιουργού, ούτε με το όνομα των μνημείων για τα οποία δημιουργήθηκαν αλλά με το όνομα του αρχαιοκάπηλου Έλγιν.

“Τα Ελγίνεια Μάρμαρα” λοιπόν, σήμερα εκθέτονται στο Βρετανικό μουσείο και εκθέτουν ανεπανόρθωτα διακόσια χρόνια τώρα το υπερήφανο Αγγλικό έθνος.
Στην αίθουσα που φέρει το όνομα “Ντουβίν”, σε μια διάταξη που δεν φωτίζει τον επισκέπτη για την πραγματική τους θέση και την μεταξύ τους σχέση που είχαν στο μνημείο, είναι τοποθετημένες οι δεκαπέντε μετώπες από τη νότια πλευρά του Παρθενώνα, οι 56 πλάκες της ζωφόρου και οι δεκαεπτά θεϊκές μορφές των αετωμάτων. Ο Ντουβίν είναι ο λόρδος που σύμφωνα με τις αποκαλύψεις του Κρίστοφερ Χίτσενς και του Γουίλιαμ Σεντ Κλαίρ, έδωσε εντολή να καθαρίσουν τα γλυπτά με μεταλλικές βούρτσες προκαλώντας έτσι ανεπανόρθωτες ζημιές στις ιστορικές επιφάνειες των γλυπτών.

Για την Καρυάτιδα που στηρίζει ένα πατάρι στην αίθουσα 19 και για τον Κίονα του Ερεχθείου έχω αναφερθεί παλαιότερα σε μια επιστολή που δημοσιεύτηκε στην “Ελευθεροτυπία” στις 3 Σεπτεμβρίου 2002 και στο περιοδικό Διακοσμητικά Πετρώματα τον Ιανουάριο του 2003. Εκεί, εκφράζω την ανησυχία μου για τον κίνδυνο που διατρέχουν από τους αμέτρητους επισκέπτες που έχουν όλη την άνεση να φωτογραφηθούν αγκαλιάζοντας τις εύθραυστες επιφάνειες των γλυπτών. Στην αίθουσα αυτή σε μια σκοτεινή γωνία φυλακίζονται και οι τέσσερις πλάκες της ζωφόρου του ναού της Αθηνάς Νίκης.

Όσο για τον σπόνδυλο και το Δωρικό κιονόκρανο της βόρειας κιονοστοιχίας, τοποθετημένα τελείως ανορθόδοξα σε κεντρικό σημείο του Βρετανικού Μουσείου έτσι ώστε να παριστάνουν το άνω τμήμα της γωνιακής κολόνας του Παρθενώνα, αποδεικνύουν την έλλειψη σοβαρότητας των υπευθύνων του Βρετανικού Μουσείου.

Ότι απόμεινε στο μνημείο μετά την καταστροφή που προκάλεσε η βόμβα του Μοροζίνι και η λεηλασία του Έλγιν, άλλα γλυπτά βρίσκονται επάνω στο μνημείο, άλλα στο μουσείο της Ακρόπολης και στα εργαστήρια του μουσείου. Μία κεφαλή Κενταύρου και ενός Λαπίθη βρίσκονται σε μουσείο της Κοπεγχάγης, μία πλάκα της ζωφόρου στο Λούβρο και ένα τμήμα μιας άλλης πλάκας στη Βιέννη. Η δυτική ζωφόρος είναι η μόνη που διασώθηκε σχεδόν ολόκληρη επάνω στο μνημείο. Το 1993 όμως έγινε η αποξήλωσή της και μεταφέρθηκε για συντήρηση στα εργαστήρια του μουσείου.

Ο γλυπτός διάκοσμος του Παρθενώνα

...

2 photosView More

The post Ο γλυπτός διάκοσμος του Παρθενώνα appeared first on Ε.Ε.Ε.Γ.Α.